Wat is 3S-sequentiële stimulatie en voor wie is het nuttig?
Kenmerkend voor 2- of 4-kanaals spierstimulatoren voor thuisgebruik is dat ze de impuls op alle kanalen tegelijk afgeven – de spieren trekken dus ook gelijktijdig samen. Dit is de klassieke NMES.
Bij natuurlijke bewegingen worden de spieren echter na elkaar actief. Daardoor kunt u een glas vastpakken, naar uw mond brengen, kantelen en ervan drinken. In bepaalde situaties biedt het meer voordeel wanneer de stimulator niet gelijktijdig werkt, maar met een geprogrammeerde vertraging tussen de kanalen. Dit is sequentiële stimulatie – de kern van het 3S-systeem in de Globus-apparaten.
Kernidee
3S-sequentiële stimulatie gebruikt een vertraging van 0,5-11 seconden tussen de kanaalparen van de 4-kanaals Globus-apparaten. Kanaal 1-2 stimuleert eerst, daarna kanaal 3-4 met vertraging. Deze opeenvolgende ‘spierpomp’ veroorzaakt mechanisch een opwaarts gerichte drukgolf in de ledemaat. Daarom is deze methode vooral nuttig voor het verminderen van oedeem, het verbeteren van de veneuze en lymfecirculatie en het terugwinnen van bewegingsfuncties na een beroerte.
Hoe werkt het 3S-sequentiële systeem?
De werking van 3S berust op drie basisprincipes: activering van de kanalen per paar, een geprogrammeerde vertraging en het afsluiten van de cyclus. Laten we dit stap voor stap bekijken:
De vier kanalen worden in twee paren verdeeld
De 8 elektroden van het 4-kanaals Globus-apparaat (4 kanalen × 2 elektroden) zijn in twee paren verdeeld: kanaal 1-2 vormt het ene paar en kanaal 3-4 het andere. In de 3S-modus starten deze twee paren niet tegelijk, maar afzonderlijk. Een typische plaatsing is: kanaal 1-2 op de kuit (of de aangedane distale spieren), kanaal 3-4 op het bovenbeen (de proximale spieren).
Vertraging tussen 0,5–11 seconden
De vertraging tussen de twee kanaalparen hangt af van het gekozen programma. Een korte vertraging (<1 seconde) is vooral geschikt voor functionele stimulatie (bijvoorbeeld stroke-gait FES), waarbij de opeenvolgende activering van agonistische en antagonistische spieren een bewegingspatroon volgt. Een langere vertraging (2-11 seconden) is daarentegen optimaal voor het verminderen van oedeem en het verbeteren van de veneuze circulatie. Hierbij lijken de spieren als het ware omhoog te pompen langs de ledemaat.
Werk-rustcycli
In de 3S-modus volgt elk kanaalpaar een regelmatige werk-rustcyclus, bijvoorbeeld 8 seconden samentrekken + 5 seconden actieve rust. Tussen de twee paren geldt de gekozen vertraging. Het apparaat herhaalt deze cyclus gedurende het hele programma. De tabel hieronder toont de werking aan de hand van een vertraging van 3 seconden.
Voorbeeld: 3S-werking met een vertraging van 3 seconden
| Kanaal 1-2 (bijv. kuit) | Kanaal 3-4 (bijv. bovenbeen) |
|---|---|
| Samentrekking 8 sec. | Vertraging 3 sec. |
| Vertraging 3 sec. | Samentrekking 8 sec. |
| Actieve rust 5 sec. | Vertraging 3 sec. |
| Vertraging 3 sec. | Actieve rust 5 sec. |
Deze cyclus wordt gedurende het hele programma herhaald. Wanneer de elektroden van kanaal 1-2 op de kuit en de elektroden van kanaal 3-4 op het bovenbeen zijn geplaatst, is het oedeemverminderende effect van onder naar boven gericht – alsof een ‘mechanische pomp’ de vloeistof vanuit de ledemaat naar het hart helpt verplaatsen.
3S-programma's en vertragingstijden
U vindt de 3S-programma's in het menu van het apparaat, binnen de groep PROGRAMMALIJST. De naam verwijst naar de vertragingstijd van kanaal 3-4:
| Programmanaam | Vertragingstijd | Typische toepassing |
|---|---|---|
| SerSeqStim 0,5 s | 0,5 sec. | Stroke FES, functionele revalidatie |
| SerSeqStim 1 s | 1 sec. | Revalidatie, agonist-antagonistcoördinatie |
| SerSeqStim 2 s | 2 sec. | Gecombineerd (revalidatie + oedeem) |
| SerSeqStim 3 s | 3 sec. | Oedeemvermindering, verbetering van de veneuze circulatie |
| SerSeqStim 4 s | 4 sec. | Avondherstel, ‘afvoer’ na spierpijn |
| SerSeqStim serial | 11 sec. | Diep oedeem, aanvullende lymfetherapie |
De meest geavanceerde apparaten bieden ook de mogelijkheid om het te behandelen oppervlak en de frequentie (Hz) te kiezen. Voor behandelingen van oedeem en voor herstel is het verstandig een lagere frequentie te kiezen.
De belangrijkste regel voor elektrodeplaatsing
Bij behandelingen van de veneuze en lymfecirculatie worden de elektroden van kanaal 1-2 altijd op het lichaamsdeel dat verder van het hart ligt geplaatst (bijvoorbeeld voet, kuit of onderarm), en kanaal 3-4 op het gedeelte dat dichter bij het hart ligt (bovenbeen, bovenarm). Zo wordt de vloeistof in de richting van het hart omhoog gepompt. Als u de elektroden omgekeerd plaatst, is het effect tegengesteld.
Waar kunt u 3S-sequentiële stimulatie toepassen?
Op basis van klinische onderzoeken heeft sequentiële of multikanaals NMES meerdere gebieden met bewezen werkzaamheid. Het 3S-programma is bedoeld om deze toepassingen thuis uit te voeren.
Een systematisch overzicht uit 2025 (8 onderzoeken, 311 patiënten) bevestigde dat NMES via activering van de kuitspierpomp het oedeem, de beenpijn, de genezing van ulcera en de kwaliteit van leven bij chronische veneuze aandoeningen verbetert.3 Het sequentiële protocol bootst het spierpompprincipe directer na dan traditionele gelijktijdige stimulatie.
Bij lymfestase na een behandeling voor borstkanker vormt NMES een bewezen aanvulling op complexe decongestieve therapie. In een klinisch onderzoek uit 2022 (39 patiënten) verminderde elektrotherapie toegevoegd aan CDT het volume van het lymfoedeem, de pijn en de functionele beperking sterker dan CDT alleen.1 Een onderzoek uit 2025 liet een vergelijkbaar positief resultaat zien bij lymfoedeem na een chirurgische ingreep.2
NMES heeft een gunstig effect bij de preventie van veneuze trombose. Volgens een meta-analyse uit 2025 (14 RCT's) verhoogt NMES op de kuitspieren de maximale veneuze stroomsnelheid in de dij en het bloedvolume per tijdseenheid aanzienlijk.4 Volgens een RCT uit 2022 na een heupoperatie (64 patiënten) verhoogde NMES de femorale veneuze snelheid met 43,2% en verminderde het de diameter van de kuit, waardoor het DVT-risico afnam.5
Bij patiënten met hemiparese na een beroerte is multikanaals FES – waarbij de peroneus-, knie-extensor- en knie-flexorspieren sequentieel en op geprogrammeerde tijdstippen worden gestimuleerd – een steeds vaker onderzocht gebied. Een pilot-RCT uit 2021 (40 patiënten) liet een goede haalbaarheid zien (90% therapietrouw). Bij de follow-up was er echter geen significant voordeel ten opzichte van traditionele looptraining.6 Een ander onderzoek met een patiëntspecifiek profiel leidde tot een verbetering van 23,4% op de 10-meterlooptest en een toename van de loopsnelheid met 30%.7 Het bewijs is dus veelbelovend, maar het precieze toepassingsprotocol is nog in ontwikkeling.
De toepassing voor herstel is gebaseerd op het typische principe van een verbeterde bloedcirculatie. Het bewijs is echter genuanceerder dan veel mensen denken: volgens een systematisch overzicht en meta-analyse uit 2025 (19 RCT's) heeft NMES geen significante invloed op de onmiddellijke vermindering van vermoeidheid en DOMS na het trainen.8 Sporters moeten dus niet rekenen op een onmiddellijke beëindiging van spierpijn, maar het circulatiebevorderende effect kan het herstel op langere termijn ondersteunen.
Wat zeggen onderzoeken over sequentiële stimulatie?
“Is sequentiële NMES echt beter bij chronische veneuze aandoeningen?”
Ja. Een systematisch overzicht uit 2025 bundelde de resultaten van 8 onderzoeken (311 patiënten): NMES verbetert via activering van de kuitspierpomp duidelijk het oedeem, de beenpijn, de genezing van ulcera en de kwaliteit van leven bij chronische veneuze aandoeningen.3 Het sequentiële patroon is de vorm die het spierpompprincipe thuis het meest benadert.
“In welke mate helpt het bij de behandeling van lymfestase?”
Een klinisch onderzoek uit 2022 (39 patiënten) bij lymfestase na borstkanker stelde vast dat elektrotherapie toegevoegd aan complexe decongestieve therapie leidde tot een duidelijk grotere volumevermindering, minder pijn en een betere functie dan therapie alleen.1 Ook het onderzoek uit 2025 na een chirurgische ingreep liet een vergelijkbaar positief resultaat zien.2
“Vermindert het echt het risico op veneuze trombose?”
Volgens een meta-analyse uit 2025 (14 gerandomiseerde klinische onderzoeken) verhoogt NMES de veneuze bloedstroomsnelheid aanzienlijk (piekwaarde: +1,18 m/s ten opzichte van de controle) en het uitgestoten bloedvolume in de beenaderen.4 In een onderzoek na een heupoperatie (64 patiënten) leidde NMES tot een toename van de femorale veneuze snelheid met 43,2%, tegenover 16,3% in de controlegroep.5
“Is het effectief bij looprevalidatie na een beroerte?”
Multikanaals, sequentiële FES (de klinische ziekenhuisvariant van het 3S-principe) is een veelbelovend gebied in ontwikkeling. Een pilot-RCT uit 2021 bevestigde de haalbaarheid (90% therapietrouw), maar liet geen significante superioriteit zien ten opzichte van traditionele looptraining.6 In een onderzoek met een patiëntspecifiek profiel werd daarentegen een verbetering van 23,4% op de 10-meterlooptest en een toename van de loopsnelheid met 30% gemeten.7
“Waarmee helpt het bij sportherstel?”
Het circulatiebevorderende effect is bekend, maar het bewijs voor een directe vermindering van spierpijn is zwak. Volgens een meta-analyse uit 2025 (19 RCT's) heeft NMES na het trainen geen statistisch significant effect op de onmiddellijke verlichting van DOMS.8 Verwacht dus geen “direct wonder”, maar het circulatiebevorderende effect kan het herstel op langere termijn wel ondersteunen.
De kern kort samengevat
De best gedocumenteerde toepassingsgebieden van sequentiële NMES zijn: veneuze aandoeningen, behandeling van lymfestase en DVT-preventie. Het 3S-sequentiële protocol bootst het spierpompprincipe directer na dan traditionele NMES. Bij beroerterevalidatie is het een veelbelovend, maar nog in ontwikkeling zijnd gebied. Bij sportherstel is een circulatiebevorderend effect realistisch, terwijl de claim van een ‘onmiddellijke beëindiging van spierpijn’ minder goed wordt ondersteund.
In welk Globus-apparaat zit 3S?
3S-sequentiële stimulatie is specifiek door Globus ontwikkeld. De onderstaande apparaten bevatten deze functie. Het aantal programma's verschilt per apparaatcategorie:
| Aantal 3S-programma's | Apparaatmodellen |
|---|---|
| 12 typen | Genesy 300 Pro, Genesy 600 |
| 18 typen | Premium 400, Cycling Pro, Runner Pro, Soccer Pro |
| 36 typen | Elite 150, Activa 700 |
| 54 typen | Triathlon Pro, The Champion, Genesy 1500, Genesy 3000 |
Accessoire: elastische elektrodenband
U kunt de 3S-programma's ook uitvoeren met de normale zelfklevende elektroden die bij het apparaat worden geleverd. De afzonderlijk verkrijgbare elastische elektrodenband maakt de behandeling echter eenvoudiger:
- Een veel groter, rondom gericht stimulatieoppervlak dan zelfklevende elektroden
- Ontelbare keren opnieuw te gebruiken – regelmatig vervangen is niet nodig
- Snel in gebruik – na het reinigen van de band opnieuw te gebruiken
- Ideaal voor behandelingen van de bovenste en onderste ledematen, omdat de stroom zich rondom over de volledige omtrek van de band verdeelt
- Voor het bovenbeen bijzonder nuttig: de voor- en achterzijde van het bovenbeen kunnen tegelijk worden behandeld
Opmerking: de elastische banden zijn specifiek geschikt voor het verbeteren van de spiertonus en voor circulatiebevorderende behandelingen. Voor specifieke versterkingsprogramma's (op het motorische punt gerichte NMES) zijn ze echter niet geschikt, omdat ze de stroom niet op één motorisch punt concentreren.
Voordat u met de 3S-behandeling begint
In de volgende situaties is 3S-sequentiële stimulatie gecontra-indiceerd of alleen toegestaan na overleg met een specialist:
- Actieve diepe veneuze trombose (DVT) – de spierpomp kan een deel van de trombus verplaatsen. Dringende medische zorg is nodig; begin niet zelf thuis met de behandeling.
- Ernstig hartfalen, gedecompenseerde hartritmestoornis – een versterkte veneuze terugstroom kan een ongewenste extra belasting veroorzaken.
- Ingebouwde pacemaker, ICD of ander actief implantaat – de stroom kan de werking van het apparaat verstoren.
- Zwangerschap – behandeling van de buik en onderrug is in geen enkele fase van de zwangerschap toegestaan.
- Actieve kwaadaardige tumor in het behandelingsgebied – vermijd de aangedane regio.
- Epilepsie of een andere aandoening met aanvallen – de stimulatie kan een aanval uitlokken.
- Huidontsteking, eczeem of wonden op de plaats van de elektroden – de huid moet intact zijn.
- Recent geopereerd gebied – wacht tot de wond genezen is en begin alleen na medische goedkeuring.
- Ernstige nierziekte, dialyse – een verhoogde veneuze terugstroom kan extra belasting veroorzaken; vraag goedkeuring van uw nefroloog.
- Acute koorts of infectieziekte – wacht tot u hersteld bent.
Meer lezen
Lees voor de volledige lijst met contra-indicaties en technologie-specifieke informatie ons artikel over contra-indicaties van elektrische behandelingen.
Veelgestelde vragen
Traditionele NMES activeert alle kanalen tegelijk. Elke spier trekt dus op hetzelfde moment samen. 3S-sequentiële stimulatie gebruikt een vertraging van 0,5-11 seconden tussen de kanaalparen: eerst stimuleert kanaal 1-2 en daarna kanaal 3-4 met vertraging. Dit ‘spierpompprincipe’ lijkt meer op natuurlijke beweging.
De best gedocumenteerde gebieden zijn de behandeling van veneuze aandoeningen en spatadergerelateerd oedeem,3 de behandeling van lymfestase (lymfoedeem),1, 2 en de preventie van DVT na een ziekenhuisopname.4, 5 Multikanaals loop-FES na een beroerte is ook veelbelovend, maar bevindt zich nog in ontwikkeling.6, 7
Het circulatiebevorderende effect is gedocumenteerd. Volgens een meta-analyse uit 2025 (19 RCT's) vermindert NMES na het trainen de pijn door spierpijn (DOMS) echter niet direct op significante wijze.8 Verwacht dus geen ‘direct wonder’. 3S ondersteunt vooral via het circulatiebevorderende effect het herstel op langere termijn.
De elektroden van kanaal 1-2 worden altijd op het lichaamsdeel geplaatst dat verder van het hart ligt (bijvoorbeeld kuit, voet of onderarm). De elektroden van kanaal 3-4 komen op het gedeelte dat dichter bij het hart ligt (bovenbeen, bovenarm). Zo pompt het 3S-programma de vloeistof omhoog. Een omgekeerde plaatsing duwt de vloeistof de andere kant op – plaats de elektroden dus niet verkeerd!
De instapoptie is de Genesy 300 Pro of de Genesy 600 (met 12 3S-programma's). Als u sporter bent en ook op herstel wilt focussen: Premium 400 of de sportapparaten (met 18 programma's). Voor gebruik op klinisch niveau: Genesy 1500 of 3000 (met 54 programma's).
Bij toepassingen voor oedeemvermindering en verbetering van de circulatie is 20-30 minuten, 1-2 keer per dag, gebruikelijk. Stel de intensiteit zo in dat u de samentrekking duidelijk voelt, maar de behandeling niet pijnlijk is. Verbetering kan na 2-4 weken regelmatig gebruik merkbaar worden.
Samenvatting – Snel overzicht
Bronnen
- Hemmati M, Rojhani-Shirazi Z, Zakeri ZS, Akrami M, Salehi Dehno N. (2022). The effect of the combined use of complex decongestive therapy with electrotherapy modalities for the treatment of breast cancer-related lymphedema: a randomized clinical trial. BMC Musculoskeletal Disorders 23(1):837. PubMed: 36057658
- Wu Q, An L, Xu L, et al. (2025). Complex decongestive therapy combined with needle electrode stimulation facilitates postoperative rehabilitation of lymphedema. Journal of Vascular Surgery: Venous and Lymphatic Disorders 14(1):102337. PubMed: 41043548
- Santos M, Pires R, Ferreira J, Dias-Neto M. (2025). Effects of neuromuscular electrical stimulation on symptoms of chronic venous disease of the lower limbs: A systematic review. Vascular Medicine 31(1):114-123. PubMed: 41055697
- Xu Y, Li Y, Chai Z, Tao Y, Lin H, Zheng C. (2025). Effectiveness of neuromuscular electrical stimulation in preventing venous thromboembolism: A meta-analysis based on randomized controlled trials. Clinical and Applied Thrombosis/Hemostasis 31:10760296251366423. PubMed: 41105602
- Calbiyik M, Yılmaz S. (2022). Role of neuromuscular electrical stimulation in increasing femoral venous blood flow after total hip prosthesis. Cureus 14(9):e29255. PubMed: 36277586
- van Bloemendaal M, Bus SA, Nollet F, Geurts ACH, Beelen A. (2021). Feasibility and preliminary efficacy of gait training assisted by multichannel functional electrical stimulation in early stroke rehabilitation: A pilot randomized controlled trial. Neurorehabilitation and Neural Repair 35(2):131-144. PubMed: 33410388
- Lim J, Lim T, Lee J, Sim J, Chang H, Yoon B, Jung H. (2021). Patient-specific functional electrical stimulation strategy based on muscle synergy and walking posture analysis for gait rehabilitation of stroke patients. Journal of International Medical Research 49(5):3000605211016782. PubMed: 34038206
- Canez MS, da Silva LI, Ferreira GD, de Araújo FX, Luza LP. (2025). Effects of photobiomodulation, intermittent pneumatic compression and neuromuscular electrical stimulation on muscle recovery: Systematic review with meta-analysis. Journal of Bodywork and Movement Therapies 44:570-584. PubMed: 40954632
