Fibromyalgie – hulpmiddelen voor pijnverlichting
Fibromyalgie is een complexe aandoening die wordt gekenmerkt door pijn door het hele lichaam met wisselende intensiteit, vermoeidheid, slaapstoornissen en aanvullende klachten. Het gaat niet om een plaatselijk letsel, maar om een veranderde verwerking van pijn – daarom is ook de behandeling multifactorieel: naast medicamenteuze behandeling, regelmatige (lichte) beweging, slaaphygiëne en stressbeheersing kunnen ook fysiotherapeutische hulpmiddelen bijdragen aan pijnverlichting. Op deze pagina laten we zien welke hulpmiddelen in aanmerking kunnen komen – altijd als aanvulling en in overleg met uw behandelend arts.
Wat is vooraf belangrijk om te weten?
Fibromyalgie kan momenteel niet worden opgeheven, maar de symptomen kunnen worden behandeld en de kwaliteit van leven kan aanzienlijk verbeteren. Fysiotherapeutische hulpmiddelen kunnen helpen bij het verlichten van de symptomen – vooral de pijn, maar lossen de klachten niet zelfstandig op: de beste resultaten worden bereikt door verschillende methoden samen en volhardend toe te passen. Het apparaat vormt een aanvulling op de medische behandeling en bewegingstherapie en vervangt deze niet.
Het SonicRelief-apparaat zendt 1 MHz therapeutische ultrageluidgolven uit, bedoeld als hulpmiddel bij de behandeling van musculoskeletale (pezen, banden, spieren) ontstekingen, letsels en degeneratieve afwijkingen.
TENS-apparaat gespecialiseerd in pijnbehandeling
De UniPro is een 2-kanaals multifunctioneel elektrotherapie-apparaat dat TENS, EMS, microstroom en interferentiële (IF) behandelingen biedt.
Premium 400 multifunctioneel elektrotherapie-apparaat. TENS / EMS / MCR-MENS / FES / iontoforese. Speciale programma's: hardlopen, langlaufen, vechtsport, tennis, voetbal, wielrennen. 4 kanalen, op accu.
Myolito elektrotherapie-apparaat met TENS-, EMS- en FES-(incontinentie)programma's
Neuromodulatie-apparaat. Vaguszenuwstimulatie (tVNS) ondersteunt het functioneren van het parasympathische zenuwstelsel.
Personal-Laser L400 infrarood zachtlaser voor puntbehandelingen. 400 mW continu vermogen, 808 nm lasergolf. Levert 4 Joule energie in 10 seconden. Levensduur van de laserdiode >10.000 uur.
Genesy 300 Pro multifunctioneel elektrotherapie-apparaat. TENS / EMS / MCR‑MENS / FES / iontoforese. 4 kanalen, op accu.
Globus Genesy 1500 één apparaat – honderden toepassingen voor diverse klachten.
Welke methoden komen in aanmerking?
Bij fibromyalgie met pijn door het hele lichaam kunnen verschillende fysiotherapeutische methoden als aanvulling in aanmerking komen. Omdat de klachten chronisch en uitgebreid zijn, zijn methoden die ook op lange termijn goed worden verdragen en weinig belastend zijn het meest geschikt. Laten we bekijken waarvoor elke methode dient.
TENS verlicht pijn met milde elektrische impulsen, zonder medicatie en bijwerkingen. Bij fibromyalgie – door de chronische, uitgebreide pijn – is het programma met lage frequentie en een ‘acupunctuurachtig’ effect vaak gunstiger. Via het vrijkomen van endorfinen kan dit een langer durende verlichting geven dan de conventionele instelling met hoge frequentie. TENS kan een beproefde aanvulling zijn op de multimodale behandeling van fibromyalgie. Het is verstandig het juiste programma samen met uw behandelend arts of fysiotherapeut te kiezen.
Een behandeling met microstroom werkt met een zeer zwakke, nauwelijks waarneembare stroom die processen in het weefsel en het herstel ondersteunt. Juist door de milde werking kan dit een goede keuze zijn bij fibromyalgie, waarbij de huid en spieren vaak extra gevoelig zijn en sterkere prikkeling onaangenaam kan zijn. De methode kan goed met andere methoden worden gecombineerd.
Softlaser kan een rol spelen bij de gerichte behandeling van bijzonder gevoelige, pijnlijke punten (tenderpoints): doordat de laser tot in diepere weefsellagen doordringt, kan hij plaatselijke pijn en ontsteking verminderen. Door het uitgebreide karakter van fibromyalgie is de methode vooral geschikt voor een puntsgewijze behandeling van de meest hinderlijke, duidelijk begrensde gebieden, als aanvulling op andere methoden.
De mechanische trillingen van therapeutische echografie dringen door tot dieper gelegen weefsel, verbeteren de plaatselijke bloedcirculatie en kunnen secundaire spierkrampen en spierstijfheid verminderen die vaak samengaan met fibromyalgie. De methode kan een voor de hand liggend hulpmiddel zijn voor de behandeling van duidelijk begrensde, stijve en verkrampte gebieden.
Een veelzijdige behandeling is de sleutel
Bij fibromyalgie lost geen enkele methode alles op – de beste resultaten worden bereikt door een combinatie van verschillende benaderingen: fysiotherapeutische hulpmiddelen werken samen met regelmatige, lichte beweging, goede slaaphygiëne, stressbeheersing en medische behandeling. Van de apparaten bieden multifunctionele elektrotherapieapparaten (zoals de Genesy-serie of Premium 400) TENS en microstroom in één apparaat, met veel programma’s; softlaser en echografie zijn afzonderlijke apparaten. U hoeft niet alles tegelijk te doen – het is verstandig te beginnen met de methode die past bij het meest hinderlijke symptoom.
Belangrijke informatie
De diagnose en behandeling van fibromyalgie worden door een arts vastgesteld – het is belangrijk dat andere aandoeningen met vergelijkbare symptomen worden uitgesloten. De hier beschreven hulpmiddelen zijn een aanvulling voor het verlichten van de symptomen en vervangen geen medische behandeling, bewegingstherapie of andere methoden. Elektrotherapie-, echografie- en softlaserapparaten hebben contra-indicaties (bijvoorbeeld een pacemaker, zwangerschap, een tumor in het behandelde gebied of koorts). Omdat de huid en spieren bij fibromyalgie vaak extra gevoelig zijn, is het verstandig met een lage intensiteit te beginnen en deze geleidelijk te verhogen. Als de symptomen duidelijk verergeren of nieuwe klachten ontstaan, neem dan contact op met uw behandelend arts. Lees vóór gebruik van het apparaat de gebruiksaanwijzing en overleg met uw behandelend arts voordat u met de behandeling begint.
Wilt u de aandoening ook begrijpen?
Deze pagina helpt u bij het kiezen van behandelhulpmiddelen. Als u meer wilt lezen over fibromyalgie zelf – de oorzaken, symptomen en complexe behandeling – vindt u dit in het artikel van Dr. Zsolt Zátrok: Fibromyalgie: oorzaken, symptomen en behandeling →
Veelgestelde vragen
TENS kan een beproefde aanvulling zijn op de multimodale behandeling van fibromyalgie: het kan pijn verlichten zonder medicatie. Bij fibromyalgie blijkt het programma met lage frequentie en op endorfinen gebaseerde werking vaak gunstiger, omdat het een langer durende verlichting kan geven. Realistische verwachtingen zijn belangrijk: TENS verlicht de symptomen, maar neemt de aandoening niet weg – de methode is het nuttigst in combinatie met andere behandelingen.
In veel gevallen is een multifunctioneel elektrotherapieapparaat (Genesy, Premium 400) een goede keuze, omdat het TENS en microstroom in één apparaat biedt, met veel programma’s. Zo kan de behandeling flexibel aan wisselende symptomen worden aangepast. Als u door een verhoogde huidgevoeligheid specifiek een zeer milde behandeling nodig heeft, is microstroom een voordeel. Voor gerichte, duidelijk begrensde pijnlijke punten kan softlaser in aanmerking komen. Het is verstandig uw keuze met uw behandelend arts te bespreken.
Nee. De behandeling van fibromyalgie is multifactorieel: fysiotherapeutische hulpmiddelen werken samen met regelmatige, lichte beweging, goede slaaphygiëne, stressbeheersing en medische behandeling. Het apparaat helpt de pijn te verlichten, maar beweging en leefstijlfactoren zijn minstens zo belangrijk. De meest blijvende resultaten worden bereikt met een veelzijdige en volgehouden behandeling.
Omdat de huid en spieren bij fibromyalgie vaak extra gevoelig zijn en sterkere prikkeling onaangenaam kan zijn of de pijn tijdelijk zelfs kan versterken. Daarom is het verstandig met een lage intensiteit te beginnen en deze geleidelijk te verhogen, afgestemd op uw eigen belastbaarheid. Milde methoden (microstroom, TENS met lage frequentie) passen juist daarom goed bij deze aandoening. Uw fysiotherapeut kan u helpen bij het instellen van de behandeling.
Nee – fibromyalgie verdwijnt momenteel niet blijvend en de hulpmiddelen lossen de aandoening niet op. Wat ze kunnen bieden is verlichting van de symptomen, vooral van de pijn, waardoor de kwaliteit van leven aanzienlijk kan verbeteren. Het realistische doel is de klachten onder controle te houden en het dagelijks leven gemakkelijker te maken – met een volgehouden behandeling waarin meerdere methoden worden gecombineerd, onder medische begeleiding.
