Biohacking met spierstimulatie

Biohacking

Biohacking is een methode die gericht is op het verbeteren van het menselijk lichaam door bewuste aanpassingen van biologische processen. Er zijn meerdere ingrijppunten om de prestatie te verbeteren. Voeding beïnvloedt bewezen de prestatie. Sommige nieuwe trainingsmethoden (bijv. excentrische/concentrische tweefasenbelasting) zorgen voor effectievere spierontwikkeling. Ook de mentale voorbereiding is bekend als belangrijk.

Biohacker

Een biohacker is iemand die actief zoekt naar methoden en middelen om de werking van zijn of haar lichaam te optimaliseren.

Een biohacker kan erg technologisch gericht zijn en apparaten prefereren, terwijl anderen zich meer concentreren op natuurlijke methoden zoals dieet, leefstijlveranderingen of nieuwe trainingsmethoden.

In het algemeen is het doel van biohacking dat je de beste methode vindt om je lichamelijke en geestelijke capaciteit te maximaliseren.

In dit artikel beschrijf ik een medisch erkende en bewezen biohacking-methode en het bijbehorende apparaat die aantoonbaar de behandelde spieren "hackt" en de prestatie verbetert — dit is elektrische spierstimulatie, oftewel EMS.

EMS (spierstimulatie) is geen nieuwe methode!

Vroeger verspreidde de methode zich niet omdat de apparaten niet effectief genoeg waren. Inmiddels is duidelijk waarom dat zo was! Daarom zijn er vandaag de dag precieze en effectieve spierstimulatieapparaten beschikbaar en toepasbaar.

Velen kennen het verhaal dat bij de Olympische Spelen van '72 de Sovjet-sporters de door Dr. Kotz ontwikkelde spierstimulatie-training toepasten en dat dat verantwoordelijk werd gehouden voor een groot deel van de sportieve successen destijds.

Bruce Lee experimenteerde ook met de methode, maar stopte uiteindelijk omdat de behandeling veel pijn deed (het was alleen voldoende effectief bij hoge stroomintensiteit). Tot op heden leven deze halve-eeuwse herinneringen voort en dat is een reden waarom de methode weinig wordt toegepast.

In de loop der tijd bleek dat het onaangename gevoel door de stroom werd veroorzaakt door onvolmaakte techniek, namelijk de slechte impulsgenerator. Het is niet genoeg om slechts een elektrische impuls af te geven; de kwaliteit van het impuls is heel belangrijk. Hoe perfecter een apparaat een vierkante golfimpuls kan leveren, hoe beter de spieren reageren, en daarbij treedt er minimaal ongemak op.

Microchips hebben het mogelijk gemaakt dat er nu precieze impulsgeneratoren bestaan waarmee een effectieve behandeling kan worden uitgevoerd die men in de jaren zeventig voorzag.

Theorie van spierstimulatie

In dit artikel ga ik niet diep in op de theoretische achtergrond van spierstimulatie. Ik probeer uit te leggen hoe je het in de sport kunt gebruiken, bijvoorbeeld om het uithoudingsvermogen te verbeteren.

Lees dit artikel: Theoretische basis van spierstimulatie, niet alleen voor sporters.

Ik leid je door de basis- en gevorderde kennis van spierstimulatie. Deze zijn nodig om te begrijpen waar ik het in dit artikel over heb:

Spierstimulatie – aanvullende methode

Veel mensen begrijpen (of willen niet begrijpen) waar het over gaat. De spierstimulator is natuurlijk geen vervanging van training! Het komt in beeld als aanvulling op de trainingen.

Om je prestaties te kunnen "hacken" is regelmatige toepassing nodig (ongeveer 40–90 minuten per dag) en dat gedurende ten minste enkele maanden.

Als je een hectische baan hebt, voortdurend in beweging bent, laat thuis komt en geen moment zit, dan heb je — net als voor training — ook geen tijd om te stimuleren; als je levensstijl zo is, zul je er weinig baat bij hebben, hooguit als hulpmiddel bij blessures.

Als je voornamelijk een kantoorbaan hebt en veel zit, dan is spierstimulatie een ideale hulp voor jou. Als je tijdens het zitten in het kantoor deze spierbundels passief behandelt, is elke behandeling voor die spieren als een "tweede" training! Ze zullen je dat zeer danken!

Mogelijkheden van spierstimulatie "interventies"

Spierstimulatie heeft precies hetzelfde effect op de spier als training: tijdens identieke metabole processen ontstaan afvalstoffen, scheuren spiervezels, raakt de spier vermoeid en stram — en juist dat stimuleert groei.

Met de parameters van de stimulatie-impulsen kan het resultaat worden beïnvloed: met andere impulsen kun je de bloedsomloop verbeteren, het uithoudingsvermogen verhogen, metabolieten "wegspoelen" of juist spierkramp verminderen.

Laten we kijken welke mogelijkheden de stimulatieapparaten bieden! Je moet weten dat — net zoals één enkele training weinig effect heeft — je ook van één enkele stimulatie geen resultaat mag verwachten. Alleen regelmatige, frequente toepassing geeft resultaat. Integreer het gebruik in je dagelijkse routine.

Spierstimulatie trainingsprogramma's

Als je een sport-spierstimulator koopt, kom je in elk apparaat vergelijkbare programmanaam tegen.

• Warming-up (in apparaten met Engelse interface Warm-up): Kort programma dat de temperatuur van de spier verhoogt om voor te bereiden op training. Het veroorzaakt zachte, trillende spiercontracties die de bloedstroom en de stofwisseling van de spier stimuleren en de temperatuur verhogen. De stijfheid van spieren en pezen neemt af. Het programma creëert zo de fysiologische spier- en peestoestand die ideaal is voor training.
  Bij blessurebehandeling is het vanwege de verbeterde circulatie zeer nuttig. De verbeterde doorbloeding brengt zuurstof- en voedingsrijk bloed en voert tegelijkertijd metabolieten en toxines weg die door de blessure zijn ontstaan.
• Warming-up voor de wedstrijd (PreCompetition Warm-up): Langduriger en dieper van werking dan het reguliere Warming-up-programma. Het moet enkele minuten voor de wedstrijd worden toegepast op de voor die sport meest relevante spieren. Als je dagelijks traint, gebruik dan dit programma liever in plaats van de gewone Warming-up.
  Bij blessurebehandeling is het vanwege de verbeterde circulatie zeer nuttig. De verbeterde doorbloeding brengt zuurstof- en voedingsrijk bloed en voert tegelijkertijd metabolieten en toxines weg die door de blessure zijn ontstaan.
• Capillarisatie (Capillarisation): Dit programma wordt voornamelijk aanbevolen voor duursporten, maar in de eerste weken van fysieke voorbereiding is het voor iedereen aan te raden. In het wedstrijdseizoen gebruik je het alleen bij duursporten!
  Het stimuleert de bloedstroom naar de spier, verbetert de zuurstoftoevoer en vermindert de vermoeidheid bij zware fysieke arbeid.
  Het ondersteunt de activiteit van het primaire en secundaire capillaire systeem om de weefseloxygenatie te verbeteren en de vermoeidheid tijdens zware fysieke inspanning te verminderen.
• Uithoudingsvermogen (Resistance): Lage-frequentiebehandeling die voornamelijk type I vezels en in mindere mate type IIa vezels stimuleert. Aanbevolen voor duursporten en voor revalidatie (algemene herwinning van spierkracht); het verbetert het vermogen van de spier om langdurig kracht te leveren en vermindert vermoeidheid door voorbereiding tegen metabolietvorming.
  Na een blessure worden met dit programma de behandelingen gestart die gericht zijn op het herstel van spierkracht.
• Volhardingskracht (Endurance): Aanbevolen voor sporten zoals kajak/kano, middellange afstandslopen (800–1500 m), vechtsporten waar de spier enkele minuten maximale inspanning met anaerobe (zuurstofarme) omstandigheden moet leveren. Het verbetert het vermogen van de spier om langdurig op een hoog niveau kracht uit te oefenen; het helpt bij de verdediging tegen toxinenvorming (verzuring), waardoor de vermoeidheid afneemt. Het programma kent lange krachtige spiercontracts gevolgd door korte actieve rustfasen. Stimuleert primair type IIa vezels en verbetert zo het vermogen tot maximale inspanning over enkele minuten.
• Aerobe uithouding (Aerob resistance): Verbetert het vermogen om een inspanning langdurig vol te houden. Langdurig stimulatieprogramma aangepast aan de aerobe capaciteit van langzame vezels.
  Je kunt dit na een blessure gebruiken, maar ik raad het pas aan nadat je een 10–14 daagse uithoudingskrachtkuur hebt doorlopen.
• Hypertrofie (Hypertrophy): Te gebruiken voor toename van spiermassa. Hoge-frequentie impulsen gericht op type IIb vezels veroorzaken intensieve spierarbeid die belangrijk is voor toename van spiervezelgrootte. Voordeel: het kan gericht worden op één belangrijke spier of spiergroep, zodat je selectief de zwakste punten kunt trainen.
  Gebruik dit programma na een spierblessure pas na volledig herstel. Voor revalidatie of duursport is het maximaal eenmaal per week aan te raden. Bij sclerose en andere spier-zenuwbeschadigingen te vermijden omdat de krachtige tetane contracties spasticiteit kunnen verergeren.
• Maximale kracht (Max. strength): Aanbevolen bij hoge krachtvereisten, bijvoorbeeld in vechtsporten. Verbetert het vermogen tot maximale krachtinspanning en vergroot de spiermassa. Het kan ook helpen om het risico op trauma's tijdens maximaal laden te verminderen.
  Gebruik dit programma na een spierblessure pas na volledig herstel. Voor revalidatie pas in de 3e–4e week van de krachtherstelkuur gebruiken, en dan ook slechts 1–2 keer per week.
• Reactiesnelheid (Reactivity): Optimaal voor balsporten en vechtsporten. Verbetert de snelheid van contractie. De stimulaties zijn kort, extreem intensief en zeer snel. De programma's beïnvloeden reactievermogen op twee manieren: door de snelheid van snelle vezelcontracties te verhogen en door de activiteit van de myotatische receptoren te vergroten.
  Gebruik dit programma na een spierblessure pas na volledig herstel.
• Explosieve kracht (Explosive strength): Te gebruiken bij sporten met maximale krachtsinzet in zeer korte tijd (bijv. sprinten, spring- en werpsporten, volleybal, enz.). Het vergroot de massa van spiervezels die in de kortst mogelijke tijd inzetbaar zijn, en stimuleert daarbij het gebruik van hoge krachtniveaus.
  Gebruik dit programma na een spierblessure pas na volledig herstel.

Spierstimulatie trainingsprogramma's voor cooling-down en spierherstel

Studies tonen aan dat regeneratiestimulatie gestart binnen 90 minuten na fysieke activiteit het melkzuurniveau in spieren met ongeveer 25–40% vermindert. Misschien is alleen compressie-ijsmassage effectiever. Het voordeel van spierstimulatie is dat het apparaat klein en eenvoudig te gebruiken is, waardoor je het overal en altijd kunt inzetten, in tegenstelling tot de honderdduizenden euro's kostende compressie- en ijsmassagemachines.

• Actief herstel: Aanbevolen bij alle sporten, vooral bij meerdere trainingen per dag. Het stimuleert spierherstel, bevordert de doorbloeding en vermindert vermoeidheid. Het spoelt metabolieten en melkzuur effectiever uit de spieren dan traditionele cooling-down, waardoor opeenvolgende trainingen op hoog niveau kunnen blijven. Uitstekend bij serielasten, bijvoorbeeld in de rust tussen twee helften of tussen twee wedstrijden in een toernooi.
  Uitstekend voor het verminderen van spierstijfheid en spasticiteit.
• Herstel na wedstrijd: Langduriger en daardoor krachtiger van werking dan het Actief herstel-programma. Aan te raden na elke training of wedstrijd in elke sport. Het bevordert het wegspoelen van metabolieten en helpt spiervermoeidheid te overwinnen.
  Uitstekend voor het verminderen van spierstijfheid en spasticiteit.
• Verminderen van spierstijfheid: Dit programma kan altijd worden gebruikt wanneer een door training stijve spier moet worden ontspannen. Het zorgt voor spierontspanning en stimuleert de doorbloeding (wat helpt bij het verwijderen van afvalstoffen).

Hoe stel je je behandelprogramma's samen?

Wat je doel ook is, voer het Warming-up-programma voor elke training of wedstrijd uit op de belangrijkste spiergroep.

Op basis van mijn persoonlijke ervaring — als arts, voormalig nationaal atleet en recreatief wielrenner (ongeveer 5000 km/jaar) — beveel ik spierstimulatie met overtuiging aan aan alle sporters en sportliefhebbers!