Moet je echt pas met covid naar het ziekenhuis gaan als je al ademnood hebt?
Vandaag schreef een wanhopige dame een vraag. “Mijn partner en ik zijn met covid besmet. Ik ben (al) wat beter, ik hoest ‘alleen nog’. Maar mijn partner heeft pijn in de rug en op de borst. Zijn bloedzuurstofniveau is elke dag een beetje lager, nu 92-93. De huisarts zei telefonisch dat we pas naar het ziekenhuis moeten als hij kortademig wordt. Wat moeten we doen?”
Ik heb dit artikel geschreven omdat de houding en het advies van die huisarts mij boos maakte. Zelfs met gezond verstand heeft hij het mis! Laten we het even analyseren.
1. Mijn partner heeft pijn in de rug en op de borst
Iedereen weet dat een gezond persoon GEEN pijn heeft in de rug of op de borst. Als het pijn doet, is dat al een teken van probleem en dat had de arts moeten horen.
In dit geval is een covid-besmetting bekend. Bij velen geeft dat alleen verkoudheidsachtige klachten. Pijn op de borst verschijnt meestal alleen bij ernstigere gevallen, bij verdenking van longontsteking.
Als de borst dus pijn doet, moet de arts ervan uitgaan dat een eenvoudige covid kan zijn begonnen te verergeren naar longontsteking.
Er is niets om op te wachten! Hoe groter het ontstoken gebied wordt, hoe moeilijker het herstel. Je kunt een vuur bijvoorbeeld niet blussen als het hele bos al in brand staat!
2. Zuurstofsaturatie van 92–93
Een door de pulsoximeter gemeten zuurstofsaturatie van 92–93% is de ondergrens van normaal. Dat op zichzelf zou geen groot probleem zijn.
Dat de normale 95–99% langzaam, dag na dag, daalt, is wél zorgwekkend. Samen met de andere beschreven klachten (pijn op borst en rug) geeft die daling aan dat de werking van de long geleidelijk achteruitgaat en minder zuurstof opneemt (wat een indirect teken is dat de longontsteking langzaam uitbreidt).
Als je apparaat verder betrouwbaar is, duiden de dalende waarden bij een bekende covid-infectie op een verslechterende longfunctie.
We komen weer uit op hetzelfde punt: er is geen reden om verder te wachten.
3. „Als hij kortademig wordt, moet hij naar het ziekenhuis”
Dat is precies wat mij zo boos maakte en wat mij ertoe bracht dit stuk te schrijven.
De huisarts heeft ongelijk wanneer hij zegt dat je moet wachten tot er kortademigheid optreedt! Dat is dan al te laat. Het gevoel van ademnood verschijnt pas in gevorderde gevallen, wanneer genezing alleen nog met grote moeite mogelijk is.
Je mag niet afwachten tot het hele huis in brand staat; je moet al bij de eerste vlammen optreden om het vuur te stoppen.
Ook een longontsteking is behandelbaar als de behandeling op tijd begint, niet pas wanneer de hele long al is aangedaan.
4. De arts liet de verdere beslissing aan de patiënt over
Ik begrijp dat de huisarts liever geen covid-patiënten ziet. Maar als hij telefonisch consulteert, moet hij in ieder geval letten op wat de patiënt vertelt.
Het is al zeer zorgwekkend dat hij niet herkende dat de toestand van zijn covid-patiënt verslechterde en dat de klachten in de richting van verergering gingen. Hij zag niet wat het kan betekenen als een covid-patiënt pijn op de borst krijgt. Hij begreep niet wat een dalende zuurstofsaturatie bij een covid-patiënt kan betekenen. Dit is naar mijn mening een ernstige professionele fout die zijn geschiktheid in twijfel trekt. Daaruit volgt dat hij volledig verkeerd advies gaf: hij vroeg de patiënt te wachten tot deze bijna niet meer te redden is (tot er ademnood optreedt).
Erger nog dan de professionele fout is dat hij zijn patiënt aan zijn lot overliet. "Beslis het zelf maar…" — hij waste zijn handen, zoals Pilatus deed.
Een arts mag nooit aan de patiënt overlaten om te beslissen in welke fase van een ziekte men naar het ziekenhuis moet gaan of wanneer behandeling nodig is. Bovendien gaf hij geen verwijsbrief of andere handvatten.
Zo hangt het leven van de patiënt feitelijk af van de beslissing van de patiënt zelf en diens familie en soms van hun vasthoudendheid om hulp te zoeken. Want men moet weten of ze zonder verwijzing op de spoedeisende hulp worden opgenomen. In het ziekenhuis houden ze namelijk niet van mensen die zichzelf aanmelden en niet door een arts zijn doorverwezen! De patiënt die tussen twee vuren valt, betaalt de prijs.
SAMENGEVAT
Als je covid hebt, hoest, je je slecht voelt, maar geen pijn op de borst hebt, je pulsoximeter 95–99% aangeeft (en niet daalt) en je geen koorts hebt, RAAK DAN NIET IN PANIEK! Rust uit, gebruik keurig de door je arts voorgeschreven medicijnen, eet lichte maaltijden en drink kruidenthee. Meet 2–3 keer per dag je zuurstofsaturatie en je temperatuur.
Als je borst begint te pijn doen (vooral als het aan beide zijden is, zowel voor als achter), je algemene toestand verslechtert (toenemende zwakte, gebrek aan eetlust), de met de pulsoximeter gemeten waarden van dag tot dag dalen of je hoge koorts hebt, VRAAG DAN DIRECT OM ONDERZOEK EN BEHANDELING!
Laat je niet afschuiven totdat er een borströntgenonderzoek is gedaan en longontsteking is uitgesloten.